Hierbas ibicencas en wijn van Ibiza: wat het is en waar je proeft

Ibiza Connects · Bijgewerkt op 16 oktober 2026 · 10 min lezen

Na een lange lunch in een dorpsrestaurant verschijnt er grote kans een fles zonder etiket met takjes erin en een paar glaasjes op tafel. Dat zijn de hierbas, de likeur van het eiland, en ze weigeren zonder te proeven is bijna onbeleefd. Achter dat gebaar zit een drank met meer dan een eeuw geschiedenis, wettelijk beschermd, en een wijn die al sinds de Feniciërs op het eiland bestaat, ook al kent bijna niemand hem buiten Ibiza.

Hier lees je wat je over beide moet weten: wat het is, hoe je het drinkt, welke wijnhuizen open zijn voor publiek en hoe je een fles mee naar huis neemt zonder dat hij bij de controle op het vliegveld wordt afgepakt.

Wat hierbas ibicencas zijn (en wat het keurmerk beschermt)

Hierbas ibicencas zijn een anijshoudende gedistilleerde drank die vooral wordt gemaakt door de aroma's te trekken uit planten die op het eiland zelf groeien. De geografische benaming werd op 12 december 1996 erkend, als een van de eerste voor gedistilleerde dranken in Spanje. Nu is het een Europese geografische aanduiding met een eigen productdossier, gecontroleerd door de Directie Voedselkwaliteit van de Balearische regering: de naam «Hierbas Ibicencas» mag alleen gebruiken wie ze op Ibiza of Formentera maakt en in het register staat ingeschreven.

Wat het productdossier zegt, in cijfers:

Welke planten erin zitten

Het dossier noemt vijftien aromatische planten uit de streek, waaronder venkel, kopjestijm, rozemarijn, citroenverbena, lavendel, wijnruit, kamille, jeneverbes met de bessen, oregano, munt, groene munt, salie en blad en schil van citroen en sinaasappel. De basissmaak komt van steranijs (badiana) of anijszaad (matalahúga). Elk huis bepaalt zelf hoeveel planten het gebruikt en in welke verhouding; kopjestijm, die wild groeit op het eiland en heel rijk is aan etherische oliën, geeft ze veel karakter.

Zoet, niet droog (en de huisgemaakte)

Anders dan de hierbas van Mallorca, die officieel droog, zoet en gemengd onderscheiden, zijn de Ibizaanse altijd zoet: het dossier beschrijft ze als gezoet met suiker en met een zoete smaak, en legt alleen een maximum vast. Binnen die grens beslist elke maker hoeveel.

Wat je in een dorpsrestaurant krijgt zijn vaak huisgemaakte hierbas, op de boerderij gemaakt door takjes in anijsdrank te laten trekken. Ze zijn heel lekker en horen bij de traditie, maar juridisch zijn het geen «Hierbas Ibicencas» met keurmerk. Koop je om mee te nemen, dan zijn de naam «Hierbas Ibicencas» op het etiket en de controlecode de garantie van herkomst.

Een beetje geschiedenis

Voordat ze in flessen kwamen, maakte elk huis zijn hierbas als middel voor de spijsvertering. Het commerciële verhaal dat het vaakst wordt verteld is dat van de familie Marí Mayans: rond 1880 begon Juan Marí Mayans uit Formentera, die het vak in een distilleerderij in Barcelona had geleerd, op zijn eiland te stoken en verhuisde later naar Ibiza, waar de familie nog altijd distilleert. Het is het bekendste merk, maar niet het enige met geografische aanduiding: in de winkels zie je er meerdere.

Hoe je hierbas drinkt: als shotje, met ijs en in cocktails

• Koud en in een klein glaasje, na het eten. De klassieker. Veel huizen bewaren ze in de koelkast of serveren ze met een ijsblokje.
• Met ijs, in een laag glas, als lange digestief op een zomerterras.
• In cocktails. Sommige cocktailbars op het eiland gebruiken ze als anijsbasis in plaats van pastis of sambuca.
• In gebak. Een scheutje in een flan of in het deeg van orelletes is een huistruc.

Een tip van iemand die hier woont: met 24 tot 38 % alcohol en zoveel suiker gaan ze er heel makkelijk in. Moet je daarna rijden, dan wordt een «nu even niet, dank je» prima begrepen en neemt niemand het je kwalijk. De alcohollimieten en boetes in het verkeer staan in regels op Ibiza voor toeristen.

De wijn van Ibiza: Vi de la Terra Eivissa

Er wordt op Ibiza wijn gemaakt sinds de Feniciërs in de zevende eeuw voor Christus hun kolonie aan de baai stichtten. Het hoogtepunt kwam in de negentiende eeuw: toen de druifluis de Franse wijngaarden verwoestte, kocht Frankrijk grote hoeveelheden wijn van Ibiza (vooral rond 1862). Daarna bereikte de plaag ook dit eiland en werd de wijnbouw nooit meer wat hij was. Het waren de boeren die de traditie levend hielden met hun huiswijn, en in de jaren negentig van de twintigste eeuw begon een klein groepje wijnhuizen in te zetten op kwaliteit.

De aanduiding Vi de la Terra Eivissa

De wijn met keurmerk van het eiland valt onder de beschermde geografische aanduiding Ibiza / Eivissa, die op het etiket meestal verschijnt als Vi de la Terra Eivissa (landwijn van Ibiza). Ze ontstond in 1996 en het productdossier bepaalt dat het hele eiland productiegebied is, dat de opbrengst laag moet zijn (maximaal 70 liter wijn per 100 kilo druiven) en welke rassen zijn toegestaan:

Monastrell is de vertrouwde druif van het eiland en geeft volle rode wijnen en smaakvolle rosés; malvasía is de witte met het meeste karakter en die veel wijnhuizen als hun eigen druif claimen. Het zijn wijnen met veel kleur en alcohol en weinig restsuiker. De productie is heel klein (vier wijnhuizen binnen de aanduiding), dus wijn van Ibiza is niet goedkoop en wordt bijna helemaal op het eiland verkocht.

De boerenwijn

Buiten het keurmerk valt de vi pagès of boerenwijn: zelfgemaakte rode wijn, ruw en diep van kleur, die elke familie van haar eigen wijnstokken maakt. Dit is de wijn die op dorpsfeesten met de bunyols wordt uitgedeeld. Zijn grote dag is de Festa des Vi Pagès in Sant Mateu d'Albarca, in december, als elk huis de nieuwe wijn laat proeven met sobrasada en botifarró van de grill. Sommige wijnhuizen halen die traditie terug met rode wijnen die met frígola (tijm) zijn vergist, zoals dat thuis gebeurde.

Wijnhuizen op Ibiza die je kunt bezoeken

Het zijn er vier, klein, en bijna allemaal vragen ze om reservering vooraf. Dit zijn de gegevens die ze publiceren (geraadpleegd in oktober 2026):

De vallei van Sant Mateu, in het noorden, is het gebied met de langste wijntraditie: een proeverij combineer je daar goed met een rondje langs de mooiste dorpjes van Ibiza of een van de wandelroutes in het binnenland. Als het regent is een proeverij ook een van de beste middagplannen (meer ideeën in wat te doen op Ibiza als het regent).

Een praktische waarschuwing: bijna alle wijnhuizen liggen op het platteland en de bus stopt niet voor de deur. Ga met iemand die niet drinkt of rij samen; in de app kun je samen rijden zoeken om de rit te delen.

Andere likeuren en producten: frígola, palo, absint, café caleta en zout

• Frígola. «Frígola» is tijm in het Ibizaans, en frígolalikeur is de kruidigere, minder anijsachtige variant. Je drinkt hem zoals hierbas.
• Palo. Donkere, bittere likeur van kinabast en gentiaan met gebrande suiker. Van Mallorcaanse oorsprong (Palo de Mallorca heeft een eigen geografische aanduiding), al wordt hij ook op Ibiza gemaakt en gedronken, vaak met spuitwater.
• Absint. Op Ibiza wordt absint gestookt: het huis Marí Mayans heeft hem bijvoorbeeld in het assortiment. Het alcoholpercentage ligt veel hoger dan bij hierbas, dus drink hem met respect.
• Café caleta. De drank waarmee de vissers zich opwarmden: koffie met brandewijn, suiker, kaneel en citroen- en sinaasappelschil, die vaak geflambeerd wordt. Veel traditionele restaurants maken hem als je erom vraagt, ook al staat hij niet op de kaart.
• Zout van ses Salines, olie Oli d'Eivissa en honing Mel d'Eivissa. Geen dranken, maar ze liggen vaak in dezelfde winkels en wijnhuizen. Meer producten van het eiland in typisch eten op Ibiza.

Hoe je hierbas of wijn in je koffer meeneemt

Flessen zijn het typischste souvenir van Ibiza en ook het souvenir dat het vaakst bij de veiligheidscontrole achterblijft. De regels die Aena publiceert, die gelden zolang er op Ibiza geen nieuwe scanners worden aangekondigd die meer vloeistof toestaan (maak je een overstap, kijk dan ook naar de regels van die luchthaven):

Trucs om hem heel te laten aankomen: wikkel de fles in kleding en stop hem in een dichte plastic zak midden in de koffer, weg van de wanden. Veel wijnhuizen en winkels verkopen kartonnen dozen met vakjes. En maak je een overstap, onthoud dan dat het verzegelde zakje van het vliegveld alleen geldig is als het onderweg niet geopend wordt.

Veelgemaakte fouten en tips

• «Hierbas» zonder keurmerk kopen en denken dat het de echte zijn. Zoek de naam «Hierbas Ibicencas» en de controlecode op het etiket.
• Boerenwijn verwarren met Vi de la Terra Eivissa. De eerste is huisgemaakt en voor feesten; de tweede komt uit een wijnhuis en wordt gecontroleerd.
• Zonder reservering bij een wijnhuis aankomen. De meeste zijn alleen op afspraak open, en in de winter zijn de tijden beperkter.
• Rijden na het drankje van het huis. Hierbas zijn zoet en misleidend.
• Denken dat de eilandwijn een koopje is. De productie is minimaal en de prijs laat dat zien; is hij heel goedkoop, lees dan het etiket goed.
• Vergeten dat de likeur koud wordt geschonken. Op kamertemperatuur verliezen hierbas veel.

Bronnen en officiële informatie

• Govern de les Illes Balears · Voedselkwaliteit, geografische aanduiding «Hierbas Ibicencas» (productdossier en enig document)
• Govern de les Illes Balears · Voedselkwaliteit, BGA Vi de la Terra Eivissa (productdossier)
• Aena · Wat mag in de handbagage (vloeistoffen)
• Bodegas Can Rich · bezoeken
• Ibizkus · proeflokaal en winkel
• Bodegas Can Maymó · wijntoerisme
• Wikipedia · Vino de la Tierra de Ibiza